Trên xe có chứa 69 tấn quặng sắt nguyên khai nhưng lái xe không có thủ tục giấy tờ chứng minh cội nguồn hợp pháp và hiện chưa xác định được chủ hàng
"Đối với xe tải, chúng thay biển liên tục, chế tác thùng xe thành 2 ngăn, các kiểu để giấu gỗ, đối với xe con thì tháo hết ghế để chứa gỗ…" - Thượng tá Đạc cung cấp thêm.
Khi xe chạy đến Km14, QL3, đoạn thuộc xã Cổ Lũng, huyện Phú Lương, Thái Nguyên thì được ra hiệu dừng lại để rà soát hành chính. Khi bị rà tìm cách hợp thức hóa giấy má Phòng PC46, Công an tỉnh Thái Nguyên có 24 cán bộ, chiến sỹ, nhưng đội phòng buôn lậu, gian lậu thương mại chỉ có 4 người, đảm nhận địa bàn toàn tỉnh Thái Nguyên với 1 tỉnh thành và 8 huyện, thị xã.
Chủ số gỗ trên là Hoàng Mạnh Điệp (26 tuổi), trú tại Cẩm Trà, xáp, Phổ Yên, Thái Nguyên. Một trong những khó khăn đối với cơ quan chức năng trong việc xử lý loại tội nhân này là quy định về thời gian xử lý vụ việc trong Thông tư liên tịch số 60 ngày 12/5/2011 giữa Bộ Tài chính, Bộ công thương nghiệp và Bộ Công an: Các vụ tải lâm sản, khoáng sản vi phạm trong vòng 3 ngày nếu chứng minh được nguồn gốc, tính hợp pháp của hàng hóa thì không bị xử lý trước luật pháp.
Khi bị phát hiện thì các "vệ tinh" là xe máy lạng lách gây ngăn trở, thậm chí có trường hợp phi gỗ từ trên xe xuống chắn ngang đường. Nếu phi vụ chuyển vận trơn tru, hắn sẽ kiếm được một khoản tiền kha khá. Nguồn gốc số gỗ cốt yếu từ dân sống ở các địa bàn có nhiều lâm thổ sản như các huyện Võ Nhai, Phú Lương, Đại Từ, Định Hóa, Đồng Hỷ, Bắc Sơn… Nhiều đối tượng lợi dụng những hồ sơ thanh lý, vật chứng là gỗ trong các vụ vi phạm hành chính để vận chuyển kèm theo nhiều gỗ lậu (thí dụ hóa đơn chỉ ghi 3m 3 gỗ nhưng chở tận 10m 3 ).
Tuy nhiên, bằng các biện pháp nghiệp vụ, dùng mạng lưới bí mật và kinh nghiệm trong quá trình phá án nên ngoài lâm sản, các trinh sát viên của phòng cũng đã khám phá ra nhiều vụ vận tải khoáng sản với số lượng lớn.
Chỉ tính trong 6 tháng đầu năm 2013, Phòng PC46 đã phát hiện, bắt giữ 16 vụ chuyên chở, buôn bán lâm sản, khoáng sản trái phép. Thậm chí có diễn đạt một số doanh nghiệp được cấp có thẩm quyền cấp phép, khai thác, tải, chế biến lâm sản câu kết với các đối tượng, cho sử dụng hóa đơn hợp pháp nhưng số lượng lâm sản tải vượt quá so với hóa đơn (ví dụ hóa đơn chỉ cho phép chở 25 tấn nhưng chở đến 70 tấn), vừa gây gổ quá tải, vừa tiếp tay cho tình trạng thẩm lậu tài nguyên quốc gia.
Các đối tượng sử dụng nhiều mánh khoé để đối phó với cơ quan chức năng như chạy vào ban đêm, dùng biển xanh (xe thanh lý nhưng không thay biển), khi đi có một xe dẫn đường làm công tác "chim mồi" và một xe hộ tống đằng sau rốt nhiều "vệ tinh", sử dụng bộ đàm liên lạc với nhau.
Lái xe đã không xuất trình được giấy tờ chứng minh cội nguồn số gỗ trên, buộc phải đưa cả thảy số gỗ về Công an tỉnh Thái Nguyên xử lý theo quy định.
Được đồng bọn "trinh sát" đoạn đường phía trước sạch bóng lực lượng chức năng, lái xe Nguyễn Nam Sơn (41 tuổi), trú tại xã Đông Cao, huyện Phổ Yên, Thái Nguyên tự tin lắm, dù 268 thanh gỗ trai xẻ (hơn 5m 3 gỗ) đã khiến cho tải trọng xe vượt quá quy định và tiếng máy hơi khác.
Hoặc các đối tượng chọn ngày nghỉ, ngày lễ, lợi dụng sự sao nhãng của lực lượng phòng chống buôn lậu. Điệp khai nhận mua gỗ tại Na Rì (Bắc Kạn) và vận tải về Thái Nguyên để tiêu thụ. Ngoại giả có hiện tượng chuyển vận gỗ bằng xe máy, lợi dụng đường vòng, đường tránh để trốn tránh sự kiểm soát của cơ quan chức năng.
Thế nhưng, quờ mọi di biến động ấy đã chẳng thể qua mắt tổ công tác Phòng PC46 Công an tỉnh Thái Nguyên. Có thể nói, lực lượng này quá mỏng để quán xuyến hết địa bàn rộng.
Hiện hai vụ việc trên đang được cơ quan chức năng tiến hành điều tra, xác minh làm rõ, nhưng đã cho thấy thực trạng tải khoáng sản trái phép nóng bỏng trên địa bàn. 89, do Nguyễn Thành Kiên (25 tuổi), trú tại tổ 9, Tân Lập, TP Thái Nguyên điều khiển, chuyên chở 56 tấn quặng sắt không rõ cỗi nguồn. Các đối tượng tháo hết ghế sau để chứa gỗ. Gần đây nhất, khoảng 7h ngày 17/9, tại cầu vượt Đán đường tránh TP Thái Nguyên, thuộc phường Thịnh Đán, TP Thái Nguyên, Phòng PC46 Công an tỉnh Thái Nguyên phát hiện xe ôtô mang BKS 20C-005.
Quy định này vô hình chung đã tạo kẽ hở cho các đối tượng lách luật, bởi thường sau khi bị tạm giữ thì các đối tượng mới tìm cách hợp lệ hóa giấy tờ (bằng cách kết liên với các doanh nghiệp được phép khai phá lâm thổ sản, khoáng sản).
Mánh khoé của các đối tượng cũng na ná như tù hãm vận chuyển lâm thổ sản, thường đi vào ban đêm hay sáng sớm, có xe trinh sát viên chạy trước, xe bảo vệ chạy sau, nhưng chúng chủ yếu dùng xe chuyên dụng, có tải trọng lớn.
Điển hình như vụ việc xảy ra ngày 14/9, tại Km số 6, QL3, đoạn Thái Nguyên - Bắc Kạn, Phòng PC46, Công an tỉnh Thái Nguyên đã phát hiện và rà soát xe ôtô mang BKS 20M-0004 có dấu hiệu nghi vấn, do Tạ Ngọc Trinh (34 tuổi), trú tại Kinh Sơn, Sông Công, Thái Nguyên điều khiển.
Theo Thượng tá Đào Duy Đạc, Phó trưởng Phòng PC46 Công an tỉnh Thái Nguyên, vụ việc trên chỉ là một lát cắt nhỏ trong bức tranh tổng thể tất hình tù nhân buôn lậu lâm thổ sản trái phép mà phòng đã xử lý trong thời kì vừa qua.
