Đầu năm 1946, đồng chí đã hòa giải thành công vụ xung đột sắc tộc tại Sóc Trăng
Năm 1927, Hoàng Đình Giong ra nước ngoài để bắt liên lạc với tổ chức Hội. Những năm 1925-1926, đồng chí về Hà Nội học Trường Bách Nghệ và gia nhập tổ chức Hội Việt Nam cách mệnh thanh niên do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập. Được gia đình cho ăn học, đồng chí sớm tiếp cận các tư tưởng yêu nước tiến bộ, hăng hái tham gia tuyên truyền cách mạng trong học sinh các trường tiểu học ở một số địa phương của tỉnh Cao Bằng.
Với thành tích xuất sắc trên, đồng chí Hoàng Đình Giong được dẫn đầu đoàn đại biểu Xứ ủy Bắc kỳ dự Đại hội lần thứ nhất Đảng Cộng sản Đông Dương tổ chức tại Ma Cao (Trung Quốc) tháng 3-1935 và được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
Bằng uy tín của mình, đồng chí Vũ Đức đã chỉ đạo tuyên truyền, vận động để đồng bào hiểu rõ mưu mô của thực dân Pháp.
Đồng bào Khơ-me bị khích động, đã bất hiệp tác với bộ đội. Khu di tích Hoàng Đình Giong ở thị xã Cao Bằng.
Năm 2009, Chủ tịch nước ký quyết định truy tặng đồng chí Hoàng Đình Giong danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân. Bài và ảnh: TRÚC LINH - THU TRANG.
Khi đồng chí chuyển di đến Khu 6 thì nhận được quyết định của Trung ương phân công ở lại làm Khu bộ trưởng Khu 6, trực tiếp chỉ huy các đơn vị chủ lực ở Ninh Thuận và Bình Thuận. Khu di tích được xây dựng với các hạng mục đẹp đẽ, nghiêm túc, trở nên địa chỉ thân thuộc để thế hệ trẻ tổ chức sinh hoạt giáo dục truyền thống.
Khu bộ trưởng Vũ Đức đã cùng một đơn vị tiếp chuyện “Nam tiến” tới tận Cà Mau, miền đất cùng tận của Tổ quốc. Đồng bào các dân tộc miền Tây Nam Bộ rất quý đồng chí Vũ Đức, bởi ông sống chan hòa, gần dân, thương dân vô biên. Nhà cách mạng trẻ tuổi người dân tộc thiểu số Đồng chí Hoàng Đình Giong, người dân tộc Tày (bí danh: Hoàng Nam Bình, Văn Tư, Võ Văn Đức, Vũ Đức), sinh ngày 1-6-1904, tại làng Thâm Hoáng, xã Hạ Hoàng (nay là phường Đề Thám, thị xã Cao Bằng).
Năm 1944, đồng chí lợi dụng danh nghĩa đồng minh chống phát-xít, được Không quân Anh chở về và cho nhảy dù xuống xóm Bản Ngần, xã Vĩnh Quang, huyện Hòa An (Cao Bằng).
Đồng chí Hoàng Đình Giong đã xây dựng Cao Bằng thành cầu nối giữa Ban lãnh đạo hải ngoại của Đảng với phong trào cách mạng trong nước. Đồng chí tích cực dự phong trào bãi khóa của học sinh Hà Nội, dự tổ chức lễ truy điệu nhà yêu nước Phan Chu Trinh. Đồng chí Vũ Đức chủ trương trợ thì rút các đơn vị chủ lực còn lại ở các nơi hội tụ về Cà Mau để củng cố tổ chức. Nhằm thống nhất các LLVT trong những ngày đầu chống Pháp, ngày 23-11-1945, Hội nghị quân sự Nam Bộ cử đồng chí Nguyễn Bình làm Tư lệnh, đồng chí Võ Văn Đức (đổi tên thành Vũ Đức) làm Chính ủy Quân phóng thích Nam Bộ.
Dưới sự lãnh đạo sâu sát của Khu bộ trưởng Vũ Đức, cùng các đồng chí: Phan Trọng Tuệ, Lê Hiến Mai…, chỉ trong một thời gian ngắn, chiến tranh quần chúng ở miền Tây Nam Bộ phát triển mạnh mẽ, gây cho địch nhiều thiệt hại nặng nề. Đồng chí là một trong những đảng viên trước tiên của Đảng được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc giác ngộ và bồi bổ. Chỉ huy bộ đội Nam tiến Năm 1936, đồng chí trở về nước, tổ chức chỉ đạo phong trào công nhân tại Hải Phòng, Quảng Ninh và bị thực dân Pháp bắt đầy đi biệt xứ tận đảo Ma-đa-gát-xca (châu Phi).
Bọn phản động đã giết hại nhà sư người Khơ-me, rồi phao tin do Việt Minh gây ra. Khi giang sơn hợp nhất, năm 1980, Trung ương Đảng quyết định chuyển hài cốt đồng chí về táng tại Nghĩa trang Mai Dịch, Hà Nội. Sinh ra trong gia đình dân cày, lớn lên vào bối cảnh giang sơn chịu cảnh nô lệ lầm than, từ thuở nhỏ, Hoàng Đình Giong đã sớm diễn tả tư tưởng yêu nước, ghét thực dân đế quốc.
Một buổi sáng tháng 3-1947, đồng chí Vũ Đức đang soạn tài liệu huấn luyện dân binh, du kích thì một toán quân Pháp từ phía Đà Lạt, vượt đỉnh núi Thiên Thai, đánh vào sau lưng chiến khu. Bà con dân tộc Hoa thấy ông nói thạo tiếng Quảng Đông, Quảng Tây nên xem như đồng hương. Vì lý do này mà Hoàng Đình Giong bị đuổi học, trở về Cao Bằng dự tuyên truyền cách mệnh. Lúc này, tình hình Nam Bộ gặp rất nhiều khó khăn.
Ngày l-4-1930, chi bộ Đảng Cộng sản trước nhất của tỉnh Cao Bằng được thành lập. Tháng 12-1945, Xứ ủy Nam Bộ quyết định chia Nam Bộ thành 3 chiến khu, đồng chí Vũ Đức được cắt cử làm Khu bộ trưởng Khu 9. Đồng chí Vũ Đức đã đến dự và xác nhận đây là đơn vị chủ lực trước tiên của tỉnh Sóc Trăng.
Giặc ập đến quá nhanh, Khu bộ trưởng Vũ Đức đã lệnh cho những người bên cạnh đi hủy tài liệu, còn mình sử dụng súng ngắn chặn địch. Đồng chí đã Chiến đấu đến hơi thở chung cục và hy sinh dũng mãnh. Tranh đấu đến hơi thở chung cục Cuối tháng 11-1946, Trung ương điều đồng chí Vũ Đức ra Bắc họp. Sau ngày 9-3-1945, đồng chí cùng Đảng bộ Cao Bằng lãnh đạo dân chúng xóa bỏ chính quyền tay sai của địch, thành lập chính quyền cách mạng ở hồ hết các châu trong tỉnh, phong toả quân đội Nhật, trấn áp bọn phỉ phản động.
Quân Pháp trở lại chiếm đóng nhiều nơi ở miền Trung và Tây Nam Bộ, trừ Cà Mau.
Ở Sóc Trăng, ta thành lập được đại đội chủ lực, lấy tên là Đại đội Hồ Chí Minh. Tháng 10-1945, đồng chí Hoàng Đình Giong được Bác Hồ và Trung ương Đảng đổi tên là Võ Văn Đức để bảo đảm bí ẩn cho việc hoạt động và được giao nhiệm vụ làm Chỉ huy trưởng lính Nam tiến.
Tháng 12-1929, đồng chí cùng Hoàng Văn Thụ và Hoàng Văn Nọn được thu nhận vào Đông Dương Cộng sản Đảng và thành lập chi bộ ở Long Châu (Trung Quốc).
Được trở về giang san, đồng chí Hoàng Đình Giong tích cực hoạt động cách mệnh. Thực hiện Quân lệnh số 1 của Ủy ban khởi nghĩa toàn quốc, Tỉnh ủy Cao Bằng cử đồng chí Hoàng Đình Giong làm Trưởng ban khởi nghĩa, lãnh đạo LLVT cùng với nhân dân nổi dậy, từ ngày 20 đến 22-8-1945, giành chính quyền cách mạng trước khi quân Đồng minh kéo vào nước ta.
